De financiële gevolgen van een scheiding zonder dat je kopje-onder gaat
Je relatie is voorbij. Maar de financiële gevolgen? Die heb je nog niet goed in beeld. Veel mensen denken bij een scheiding meteen aan emoties. Verdriet. Opluchting. Onzekerheid. Maar wat vaak wordt onderschat is de financiële klap die er achteraan komt, en die begint bij jullie koophuis, want wie blijft er wonen? Wie koopt wie uit? En hoe zit het met de Belastingdienst? Of je nou al jarenlang samenwoont, of recent een huis hebt gekocht, het antwoord is zelden simpel. Toch willen jullie het netjes doen. In eerste instantie voor de kinderen, maar daarna ook voor jezelf en voor je nieuwe toekomst.
De 3 grootste financiële vragen bij een scheiding die niemand je uitlegt
Als je samenwoont in een koophuis en uit elkaar gaat, komen vrijwel alle stellen op hetzelfde punt: wat moeten we financieel regelen?
Dit zijn de drie vragen die wij het vaakst horen:
- “Moet ik mijn ex uitkopen? En hoe werkt dat dan precies?”
- “Wat betekent het voor mijn maandlasten als ik het huis overneem? Kan ik dit straks nog wel betalen, of “Heb ik straks genoeg om opnieuw te beginnen (de vertrekker)?”
- “Wat doet de belastingdienst eigenlijk met onze afspraken?”
En misschien vraag jij je daarnaast ook af:
- Kan ik hier blijven wonen zonder mezelf klem te zetten?
- Is de afspraak die we willen maken eerlijk of laat ik (onbewust) geld liggen?
Moet ik mijn ex uitkopen? En hoe werkt dat?
Stel: jullie koophuis is €400.000 waard. Op de hypotheek zit nog €250.000. Het verschil – €150.000 – is jullie gezamenlijke overwaarde.
Als een van jullie in het huis wil blijven, dan moet hij of zij de ander “uitkopen”. Dat betekent: de helft van de overwaarde (in dit voorbeeld €75.000) moet naar de vertrekkende partner.
In dit soort situaties komt daar vaak geen overdrachtsbelasting bij kijken, maar in sommige gevallen ook wel. Want ja, de belastingdienst kijkt mee.
Om de waarde van de woning te betalen is het verstandig om een taxatie van je woning te laten doen. Soms is dit zelfs verplicht. Vanuit onze ervaring zeggen wij altijd: Doen. Het voorkomt namelijk ruzie en onduidelijkheid achteraf.
Wat betekent dit voor mijn maandlasten, kan ik het straks nog betalen?
Of je nu degene bent die blijft of degene die vertrekt, de maandlasten veranderen.
De blijver moet vaak een nieuwe hypotheek afsluiten op eigen inkomen. Dat betekent: rente, looptijd en voorwaarden opnieuw bekijken. Ook de hypotheekrenteaftrek bij scheiding kan veranderen. Zeker als je samen fiscale partners was.
De vertrekker vraagt zich vaak af: wat houd ik over na de uitkoop? En is dat genoeg voor een nieuwe woning? Kan ik een nieuwe eerlijke start maken? Wij maken dat inzichtelijk. Zodat je weet waar je aan toe bent voordat je beslissingen definitief maakt.
Wat doet de Belastingdienst met onze afspraken?
Meer dan je denkt. En vaak op een manier die niemand je op tijd vertelt.
- Heb je te maken met overbedeling? Dan betaal je soms belasting over de uitkoopsom.
- Heb je geen samenlevingscontract, maar wél een gezamenlijk huis? Dan kun je toch fiscale partners zijn.
- Is de uitkoopsom niet goed onderbouwd? Dan loop je kans op vragen of correcties van de Belastingdienst.
Daarom is het essentieel dat je je afspraken laat checken door iemand die dit dagelijks doet. Niet achteraf. Maar aan het begin.
Wat als je nog onder hetzelfde dak woont, terwijl je straks wel gescheiden of uit elkaar bent?
De vraag die je jezelf eigenlijk stelt is: Wanneer woon je ‘samen’ volgens de belastingdienst? De Belastingdienst kijkt naar meer dan alleen je adres. Soms ben je automatisch fiscale partners (bijvoorbeeld als je samen een huis hebt gekocht), ook als je geen samenlevingscontract hebt.
Dat maakt het bij een scheiding extra complex.
Het is belangrijk om vooraf helderheid te hebben over de financiële gevolgen van het beëindigen van jullie relatie als je een koophuis hebt. Des te meer omdat de belastingdienst ook iets kan vinden van jullie afspraken.
Een term die je liever niet leert kennen: Overbedeling
Zo wil je liever geen overbedeling creëren. Als één van jullie meer krijgt dan de helft van het gezamenlijke bezit, dan ziet de Belastingdienst dat als “overbedeling”.
En over dat voordeel betaal je belasting.
In feite is het een schenking, want je ‘schenkt’ de ander meer dan waar hij ‘recht op heeft’.
Bijvoorbeeld: je koopt je ex uit, maar betaalt méér dan zijn of haar helft waard is. Dan kan er sprake zijn van een ‘voordeel’ voor de ander en dat betekent: belasting betalen.
Tip: regel de uitkoopsom goed, onderbouw die met cijfers en laat het proces begeleiden door iemand die weet wat de belastingregels zijn.
Waarom financiële duidelijkheid ook mentale rust geeft
Een scheiding heeft altijd financiële gevolgen. Naast alle emoties, gaat het ook om cijfers. Maar bovenal draait het om rust en overzicht. Want pas als je weet waar je aan toe bent, kun je weer vooruitkijken.
Wij leggen je het financiële gevolgen rondom jullie koopwoning helemaal uit. Niet met moeilijke termen, maar gewoon met heldere taal, zodat jij grip houdt op je situatie.
En of je nu alles wil weten of alleen wil horen: “het komt goed”. Wij zijn er voor jou.
Deze blog is geschreven door een specialist van Scheiden & Wonen, expert in behoud van de koopwoning na einde relatie.
Hoe wij jou helpen
Bij Scheiden & Wonen doen we niets liever dan mensen rust en helderheid geven in een onrustige tijd.
- We kijken direct wat er financieel mogelijk is, op basis van jouw situatie.
- We vertellen je eerlijk of je kunt blijven wonen (blijver) of op welke manier jij opnieuw kan beginnen (vertrekker)
- En we doen dat met één doel: jou (of nog beter: jullie allebei) weer laten ademhalen en grip geven in deze onrustige situatie.
Plan een vrijblijvend advies. Dan kijken we samen wat er kan en wat slim is.
